Wereldproefdierendag: 39 jaar later

Elly von Jessen Door Elly von Jessen Sr. Beleidsmedewerker 24 april 2018

Op 25 april stond een Algemeen Overleg gepland waarbij o.a. minister van Engelshoven en minister Schouten zich zouden buigen over het belangrijke onderwerp dierproeven. Wat blijkt nu? Het ministerie is er nog niet klaar voor, en het overleg wordt uitgesteld.

Wereldproefdierendag

En dat terwijl het vandaag Wereldproefdierendag is. Dit zou de politieke aandacht nu juist extra versterkt hebben voor de talloze muizen, ratten, apen, honden, kippen en zebravissen die in Nederland puur voor onderzoek gebruikt worden. 

Onderzoek in Nederland

Afgelopen zondag kwam in Nieuwsuur het onderwerp medicijnonderzoek aan bod. Het ging over het kweken van mini-hersentjes, bedoeld om vooraf te testen welke medicijnen het best zullen werken voor een patiënt. Hierbij wordt met bloedcellen van de patiënt zelf gewerkt. Wederom een nieuwe ontwikkeling van ‘organs-on-a-chip’, die er op termijn voor zorgen dat minder proeven met dieren nodig zijn. Dit wil helaas nog niet zeggen dat er ook minder dierproeven worden gedaan: wetenschappelijke nieuwsgierigheid is oneindig groot.

Gebrek aan regie

Deze nieuwsgierigheid aan banden leggen kan niet alleen aan de wetenschap zelf gevraagd worden. Politici hebben altijd wel een luisterend oor gehad voor de problemen met dierenwelzijn die nu eenmaal bij experimenten met dieren horen, maar alleen luisteren is natuurlijk niet genoeg. Er moet daadwerkelijk politieke wil zijn om te kiezen voor een aanpak die gefaseerd leidt tot het stoppen met dierproeven. Dierproefvrij onderzoek zou de standaard moeten worden binnen wetenschap en onderwijs, iets wat niet gebeurt zolang dit niet geëist wordt door de wetgeving. Deze wil moet er vooral ook zijn bij de overheid: zij moet hier de regie in nemen. 

(Te) langzaam de goede kant op

Op 5 april nam de Tweede Kamer een motie aan van de Partij voor de Dieren als aansporing om het aantal proefdieren in Europa te verminderen. Dit is een belangrijk politiek duwtje in de rug van minister Schouten. De Dierenbescherming riep de zogenaamde Lef-in-het-Lab-prijs in het leven voor vooruitstrevende onderzoekers op dit gebied. Er is tegenwoordig steeds meer (financiële) steun voor innovatie. Zo is er onder meer het Fonds Dierproefvrij Onderzoek en zijn er allerlei andere initiatieven.

Mooie ontwikkelingen, maar het gaat nog te langzaam. Hoe de overheid haar rol zal invullen, is nog niet duidelijk. Voor een toekomst zonder dierproeven is het tijd voor politiek met lef en een schop onder het achterwerk van de betrokken ministeries.