Dierwaardige veehouderij vraagt om meer lef en creativiteit van de politiek

Bij het lezen van de voorliggende wetgeving bekruipt ons het gevoel dat vooral geredeneerd is vanuit knelpunten en beperkingen. Die negatieve punten lijken het uitgangspunt te zijn in plaats van de (behoeften van) dieren. Terwijl de opdracht in de Wet dieren helder is: een volledig dierwaardige veehouderij in 2040. Die gaan we met het denken in onmogelijkheden niet bereiken. De overheid moet veel meer ambitie tonen. Kijk naar koplopers die laten zien dat het kan. Ga voor de allerbeste, meest dier- en boervriendelijke veehouderij ter wereld.

Weidegang en ruimte in de stal

Neem weidegang bij koeien. Dat dit niet is opgenomen in voorgenomen wetgeving vinden we onbegrijpelijk. Het klopt dat dit ingewikkeld is voor boeren zonder grond, maar zorg dan dat deze boeren toegang tot grond krijgen of hun bedrijf kunnen verplaatsen.

Een ander voorbeeld: meer ruimte per dier in de stal. Dat kan zorgen voor hogere emissies, maar investeer dan in emissiereductiemaatregelen die passen bij dierwaardige systemen, in plaats van te kiezen voor een te krappe ruimte. Meer ruimte per dier zorgt ook voor hogere kosten voor boeren. Dus zorg dat markt- en ketenpartijen zich afrekenbaar committeren aan de afzet en structurele vergoeding van dierwaardigere producten. En werk ook in het buitenland aan een hogere marktvraag.

En ja, dit is natuurlijk niet eenvoudig. Het vraagt inzet van alle betrokken partijen. Van overheid en boeren tot markt- en ketenpartijen. Maar alleen op die manier kunnen we ervoor zorgen dat Nederlandse boeren stappen kunnen zetten.

Huidige wetgeving schiet tekort

Want willen we echt een volledig dierwaardige veehouderij, dan gaan we dat met de voorliggende wetgeving niet bereiken. Op sommige punten wordt zelfs het niveau van 1 ster Beter Leven keurmerk niet bereikt, laat staan 3 sterren. Dat de wetgeving op punten tekortschiet wordt ook aangegeven in de wetenschappelijke toets, uitgevoerd door onafhankelijke dierenwelzijnsdeskundigen.

Dat is een gemiste kans. Al meer dan twintig jaar werkt de Dierenbescherming mee aan projecten om het dierenwelzijn in de veehouderij te verbeteren. Een voorbeeld hiervan is diergericht ontwerpen, later doorontwikkeld tot integraal duurzaam ontwerpen. Inspirerende projecten waarbij de behoeften van dieren, mensen en hun omgeving in kaart werden gebracht. Vervolgens werden stallen ontwikkeld die aan deze behoeften voldeden. Er werd gedacht in mogelijkheden en niet in beperkingen van bestaande systemen: wat is nodig en hoe realiseren we dat?

Kans voor dierenwelzijn onbenut

Dit, en andere ontwikkelingen, hebben zeker bijgedragen aan verbeteringen van het dierenwelzijn in de veehouderij in de afgelopen decennia. Maar ondertussen zijn er nieuwe inzichten, onder andere van de Raad voor Dieraangelegenheden (RDA), en is duidelijk dat van een dierwaardige veehouderij nog geen sprake is. Juist daarom biedt deze AMvB/nieuwe wetgeving zo'n enorme kans om nu écht een grote stap te zetten. Maar helaas zien we in de wetgeving te veel ontbrekende gedragsbehoeften, te kleine stappen en te veel open normen.

Dat andere belangen ook groot zijn, begrijpen we. Wij willen ook emissiereductie, een eerlijke prijs voor de boer en betaalbaar voedsel voor consumenten. Maar de behoefte van het dier mag in die belangenafweging niet telkens de sluitpost worden. Een volledig dierwaardige veehouderij in 2040 vraagt om veel meer ambitie dan we nu in de wetgeving terugzien.

Lees ook onze position paper over de AMvB Diernwaardige Veehouderij