Goede stappen voor huisdieren, maar wacht niet te lang

De staatssecretaris wil, zo staat in een verzamelbrief dieren buiten de veehouderij, een landelijk geldende aanlijn- en muilkorfplicht mogelijk maken voor honden die gevaarlijk gedrag vertonen, zodat een door een burgemeester opgelegde maatregel ook buiten de eigen gemeentegrenzen geldt. Daarnaast komt er een vrijwillige online theoriecursus voor toekomstige hondeneigenaren en wordt gewerkt aan een verplichte praktijkcursus voor eigenaren van honden met kenmerken die samenhangen met een verhoogd risico op ernstige bijtincidenten.

Muilkorf

De Dierenbescherming pleit al langer voor landelijke regels voor honden die een risico vormen, voor mensen, andere honden in de omgeving en daarmee ook zichzelf. Op dit moment kunnen gemeenten (via lokale wet- en regelgeving) een aanlijn- of muilkorfplicht opleggen, maar die verplichting geldt alleen binnen de eigen gemeente. Een eigenaar kan daardoor een dorp verderop gaan wandelen met een hond waar dan geen verplichting meer geldt. Dat is niet logisch als het doel is om bijtincidenten te voorkomen.

Wel is het belangrijk dat het gebruik van een muilkorf goed gebeurt. Een hond moet een geschikte muilkorf rustig en positief aangeleerd krijgen. Het welzijn van de hond mag daarbij niet uit het oog worden verloren.

Ook de aangekondigde verplichte praktijkcursus voor honden met bepaalde kenmerken kan bijdragen aan veiligheid. We vinden het wel belangrijk dat vooraf duidelijk is op basis van welke kenmerken een hond onder deze verplichting valt. Belangrijke vraag is namelijk: hoe worden die kenmerken vastgesteld en hoe wordt dit in de praktijk meetbaar en handhaafbaar? Dat is bij eerdere regelgeving rond honden een lastige opgave gebleken, bijvoorbeeld toen in 2008 de Regeling Agressieve Dieren (RAD) werd gestopt omdat handhaving lastig bleek en het doel niet werd gehaald.

Chipplicht

Maar er stond meer positief nieuws in de brief. We zijn bijvoorbeeld blij dat er, na jarenlang aankondigen en wachten, nu echt werk wordt gemaakt van een landelijke chip- en registratieplicht voor katten. Jaarlijks raken veel katten vermist en zonder registratie is het vaak moeilijk om dieren en hun eigenaar weer bij elkaar te brengen. Op onze locaties kunnen we minder dan een kwart van de aangetroffen katten herenigen met hun baasje, grotendeels omdat het dier niet gechipt is of de chip niet goed is geregistreerd.

Ook helpt deze registratie om malafide handel beter aan te pakken. Maar 2028 is tegelijkertijd nog ver weg, én de plicht gaat alleen gelden voor ‘nieuwe’ katten, waardoor het zomaar nog twintig jaar kan duren voordat elke kat is gechipt. Het is belangrijk dat de invoering daarna ook snel tot een hoge registratiegraad leidt. Een registratieplicht heeft immers pas echt effect als katten daadwerkelijk worden gechipt én geregistreerd. We hopen dan ook dat baasjes van bestaande katten in ieder geval worden aangespoord om te chippen.

Positieflijst

De Dierenbescherming is ook blij met de aangekondigde positieflijst voor reptielen. Niet ieder dier is geschikt om als huisdier te houden. Met een wetenschappelijke beoordeling kan worden vastgesteld welke soorten wel en niet verantwoord gehouden kunnen worden, zoals er nu al een positieflijst is voor zoogdieren die werkt en door de rechter ook overeind is gehouden. Daarbij is het zaak om tempo te maken. Die eerste positieflijst heeft namelijk laten zien hoe lang zo'n traject kan duren. Nu de methodiek staat, én door de rechter overeind is gehouden, is het wat ons betreft een kwestie van doorpakken: nu de reptielen, daarna de vogels, tot we ook de insecten hebben gehad.

Kortsnuitige katten

Voor kortsnuitige katten gaat de staatssecretaris handhavingscriteria ontwikkelen voor het fokverbod, naar voorbeeld van de al bestaande aanpak voor kortsnuitige honden, en onderzoek doen naar criteria om vast te stellen of jonge katten het resultaat zijn van verboden fokpraktijken. Ook hier zijn we blij mee, want dit soort dieren lijden hun leven lang onder hun uiterlijk.

De brief bevat, kortom, veel goede maatregelen voor het welzijn van huisdieren. Maar uiteindelijk staat of valt alles met de uitvoering. Voor de nieuwe regels moet dan ook snel duidelijk worden vanaf wanneer ze gaan gelden, wie erop gaat toezien en wat de consequenties van overtreding gaan zijn. We zijn daarom blij met de goede plannen van de staatssecretaris, en hopen dat hij voortvarend door kan met het uitrollen van deze plannen.