Link tussen kindermishandeling en dierenmishandeling

Laat onverlet dat in de wetenschap het verband tussen dierenmishandeling en de mishandeling van mensen overtuigend is aangetoond. Voor wie dieren mishandelt, is de stap naar de mishandeling van mensen minder groot. Ook worden huisdieren wel gebruikt als chantagemiddel, zodat slachtoffers niet durven weg te vluchten uit situaties van huiselijk geweld. In het Engels wordt dit verband aangehaald als ‘The Link’ en in het Nederlands ook wel als ‘De Cirkel van Geweld’. Ik had er al een tijdje niet meer over gehoord eigenlijk.

VN-Comité zegt iets over dieren

Echter: enige tijd geleden heeft het VN-Kinderrechtencomité – een gezaghebbend orgaan dat toezicht houdt op de naleving van het VN-Kinderrechtenverdrag – een interessante én juridisch bindende opinie (een zgn. ‘General Comment’) gepubliceerd over de uitleg van het VN-Kinderrechtenverdrag. Deze opinie benoemt de toenemende problemen die kinderen in hun leefomgeving kunnen ervaren in hun leven ten gevolge van klimaatverandering, waaronder armoede, stress en toenemend geweld in de thuissituatie.

En daar, tussen allerlei andere overwegingen, merkt het Comité op: “Kinderen moeten worden beschermd tegen alle vormen van lichamelijk en geestelijk geweld alsmede tegen blootstelling aan geweld, zoals huiselijk geweld of geweld gericht tegen dieren”.

Een allereerste vertaalslag

Dit laatste heeft internationaal de nodige pennen van dierenbeschermende juristen in beweging gezet: lyrische commentaren die spreken van een ‘doorbraak’. Zoals gezegd: de opinies van het VN-Comité zijn bindend en landen die zijn aangesloten zijn bij het VN-kinderrechtenverdrag, waaronder Nederland, moeten er ook iets mee doen.

Wát precies, is minder helder. In ieder geval dus: aandacht besteden aan dierenmishandeling waarmee kinderen geconfronteerd kunnen worden, zoals in huiselijke kring. In het verleden heeft het VN-Comité overigens ook al wel eens landen op de vingers getikt waar stierenvechtersscholen voor minderjarigen werden toegestaan.

Ik heb deze uitspraak vanuit de VN enkele weken terug besproken met mijn internationale collega-juristen en wij concludeerden dat deze gezaghebbende opinie óók gevolgen zou moeten hebben voor landen waar minderjarigen actief kunnen participeren in de uitoefening van de jacht (wat in Nederland overigens niet lijkt te spelen).

Hoe dan ook. Voordat ik bij de Dierenbescherming werkte, was ik actief als jurist binnen de jeugdzorg – waar ik kinderen mocht bijstaan bij allerhande juridische problemen. Ik heb zogezegd ooit de overstap gemaakt van ‘kinderrechten’ naar het ‘dierenrecht’. Uit die tijd weet ik nog wel dat er bij collega’s niet per se veel aandacht was voor het wel en wee van aanwezige huisdieren. In de trieste mêlee van ellende bij multi-probleemgezinnen zou je ook zomaar over het hoofd kunnen zien, dat er óók nog aandacht moet zijn voor deze letterlijk vaak vergeten groep dieren…

Een stellige oproep – Pythagoras zou het zo gewild hebben

Ik hoop dan ook echt van harte dat de opinie van het VN-kinderrechtencomité er voor zorgt dat ook in Nederland de overheid, de jeugdhulpverleners, maar ook huisartsen en scholen, en natuurlijk kinderrechtenorganisaties, weer eens extra stil staan bij de link tussen de mishandeling van dieren en van mensen – en dus zeker waar er kinderen in het spel zijn. Het enige piepkleine steentje dat ik hieraan kan bijdragen, is er deze ‘Dierengeluiden op Donderdag’ over laten horen. In de hoop dat iemand het leest, dit steentje oppikt, en verder brengt.

De ‘stellige stelling’ van Pythagoras waarmee ik deze blog begon, gaat in de kern over menselijkheid en compassie, en over waarom je dit moet koesteren.

En ik zou, zeker voor mezelf sprekend, écht niet weten hoe ik compassie, empathie en hulpvaardigheid zou moeten ‘opsplitsen’ tussen het opkomen voor dieren en het opkomen voor mensen.

Pythagoras zou het hier op zijn beurt rekenkundig gezien vast niet mee eens zijn, maar ik ben er zo stellig over als Einstein; kinderen beschermen + dieren beschermen is typisch een gevalletje van ‘1 + 1=3’!