Wie mag er dieren doden?

Het voorstel is dat gehouden (zoog)dieren niet meer door de (hobbymatige) houder zelf mogen worden gedood, een thema waar ook de Dierenbescherming lang voor heeft gepleit. Voor honden en katten gold dit verbod al, en ook voor ganzen, maar niet voor andere zoogdieren zoals konijnen of cavia’s. Vanuit het dier bezien is er echter weinig verschil tussen honden, katten of cavia’s of konijnen - overigens ook niet voor vogels, reptielen of vissen. Ook deze dieren kunnen pijn lijden en angst ervaren.

De regels zoals ze nu gelden voor honden, katten en ganzen zijn helder: doden kan alleen bij een aantal zwaarwegende redenen, en normaliter met betrokkenheid van een dierenarts. In welke situaties doet zich dit nu voor de andere dieren eigenlijk voor? Die zijn best divers. Denk aan slangenhouders die muizen fokken als voederdier voor hun reptielen. Maar ook raskonijnen- en cavia’s die niet aan de uiterlijke raseisen voldoen.

Dieren doden voor beginners

De sector reageert geschrokken op dit voorstel: de kosten voor de dierenarts zijn hoog en per individueel dier niet te betalen. Daarnaast moet je een dier dat ondraaglijk lijdt snel (zelf) kunnen verlossen uit zijn lijden, zo zegt de sector. Wat dan wel? Een cursus ‘Hoe dood ik een kleindier?’ moet uitkomst brengen. Het geeft uitleg aan de geïnteresseerde dierhouder aan de hand van pluche konijnen en rubberen dummykippen. Het is goed dat er vanuit de sector aandacht is voor dierenwelzijn en het vergroten van kennis over dit precaire onderwerp. Maar of een dergelijke cursus dan de eerste oplossingsrichting is waar ik aan zou denken? Naast techniek vergt het namelijk ook de kennis en ervaring om te kunnen beoordelen of een dier lijdt. Deze kennis is in Nederland nou eenmaal voornamelijk belegd bij dierenartsen.

Daarnaast zou het gaan om incidenten: inherent aan een ‘incident’ is dat het niet zo vaak voorkomt. Maar, en nu komt het: als het zelf moeten doden van een dier maar weinig voorkomt, zal de dierhouder doorgaans te weinig ervaring kunnen opdoen op om de juiste techniek ook onder de knie te krijgen (en te houden) – ook al heeft hij of zij een cursus gevolgd. Maar hoe dan wel?

Goede zorg voor het levende dier

De Raad voor Dieraangelegenheden (RDA), een adviesorgaan van de overheid, heeft zich recent over dit onderwerp gebogen en schetst een aantal aanbevelingen waarbij vooral de eerste in het oog springt bij deze voorbeelden, namelijk preventie. Daar is nog wel wat te winnen! Hoe voorkom je nu als houder dat een dier ziek wordt of gewond raakt? Veterinaire bedrijfsbegeleiding biedt uitkomst. Je houderij inrichten aan de hand van veterinair advies, vermindert het risico op ziekte, verwonding en aangetast welzijn. En in het verlengde daarvan: maak afspraken met een vaste dierenarts (of paraveterinair), mocht er toch een incident optreden, om de kosten te beperken. Laat de beoordeling over ondraaglijk lijden dan ook bij de deskundige.

Preventie betekent ook een doordacht fokbeleid dat aangepast is aan de behoefte. Hoeveel dieren wil en kan je een goed leven geven, in je hobby of bedrijf? Hoeveel dieren kun je eventueel kwijt bij andere liefhebbers, organisaties of particulieren? Ga eens een samenwerking aan met een lokale dierenwinkel die klant en huisdier met elkaar kan matchen. Probeer te zoeken naar alternatieven en laat als het echt niet anders kan deskundigen het werk doen.

Lees hier de zienswijze van de RDA over het doden van dieren