Hulp zoeken voor jou en je huisdier? Juist heel dapper

Bij Maatschappelijke Dierenhulp ontmoeten we regelmatig mensen die intens veel van hun dieren houden, maar door omstandigheden zijn vastgelopen. Financiële problemen, ziekte, verlies van werk, psychische overbelasting, een scheiding of simpelweg een opeenstapeling van zorgen kunnen ervoor zorgen dat het leven steeds moeilijker wordt. Het verzorgen van een huisdier, hoe graag iemand dat ook wil, wordt dan soms een enorme uitdaging. Die problemen zorgen er natuurlijk niet voor dat de liefde voor het dier verdwenen is. Sterker nog: juist die liefde zorgt er vaak voor dat mensen zo lang mogelijk proberen vol te houden.

Wanneer liefde alleen niet genoeg is

Onlangs kwamen we bijvoorbeeld in contact met een familie waar uiteindelijk 39 katten in huis leefden. Voor buitenstaanders is zo'n situatie misschien moeilijk te begrijpen. Toch zagen onze vrijwilligers niet als eerste het aantal katten. Zij zagen mensen die oprecht van hun dieren hielden. Overal stonden bakjes voer, de katten kregen aandacht en er was geen sprake van onwil. Maar dit was wel overduidelijk een situatie waarin die liefde alleen niet genoeg bleek.

De situatie in deze familie was in de loop der jaren langzaam uitgegroeid tot iets wat niet langer beheersbaar was. Daardoor kwam niet alleen het welzijn van de dieren onder druk te staan, maar raakte ook het huishouden steeds verder uit balans. Juist daarom was het zo bijzonder dat deze familie uiteindelijk de moed vond om hulp te vragen. Ondanks de schaamte, de angst voor een oordeel en het verdriet.

Samen hebben we gekeken naar wat nodig was om zowel mens als dier te helpen. Uiteindelijk kregen 33 katten een plek bij opvanglocaties waar zij de zorg konden krijgen die ze nodig hadden. Zes katten bleven bij de familie wonen. Zij zijn medisch gecontroleerd en kunnen zich niet meer voortplanten, waardoor de situatie weer beheersbaar is gemaakt.

Voor sommigen klinkt dit misschien als een verdrietig verhaal. Ik zie vooral iets anders. Ik zie moed. Want hulp vragen betekent erkennen dat je het even niet alleen redt. Dat vraagt vaak veel meer kracht dan mensen beseffen. En deze familie staat niet op zichzelf.

Zonder oordeel kijken naar wat nodig is

Dat zien we namelijk ook terug bij mensen die de rekening van de dierenarts niet meer kunnen betalen. Zoals Ferry, die contact met ons opnam toen zijn veertienjarige hond Gringo ziek werd. Door een heftige bacteriële infectie had Gringo zichzelf een grote wond toegebracht. Ferry wilde hem dolgraag laten behandelen, maar had simpelweg het geld niet. Sommige mensen zouden daar misschien een (vooral negatief) oordeel over hebben. Wij niet.

Wij zagen namelijk een eigenaar die alles deed wat binnen zijn mogelijkheden lag om zijn hond te helpen. Dankzij snelle ondersteuning kon Gringo worden behandeld en herstelde hij goed. En daardoor ligt de blik niet op iemand die tekort zou zijn geschoten, maar op iemand die dapper genoeg is om te zeggen ‘ik heb hulp nodig’. Precies daarvoor bestaat Maatschappelijke Dierenhulp. We kijken zonder oordeel naar wat er nodig is. Niet door te wijzen naar wat fout is gegaan, maar door samen te zoeken naar een oplossing. Want die is er eigenlijk altijd.

Het begint met preventie

Tegelijkertijd geloven we als Dierenbescherming natuurlijk sterk in preventie. Veel dierenleed ontstaat niet van de ene op de andere dag, maar groeit langzaam. Denk aan de jaarlijkse stroom ongewenste kittens die opvangcentra doet vollopen. Vaak is dat geen gevolg van onverschilligheid. Mensen hebben simpelweg geen geld voor sterilisatie of castratie, stellen het uit of weten niet welke mogelijkheden er zijn. En voordat je het weet is er na een nachtelijk avontuur een nestje kittens.

Daarom wil ik ook een oproep doen aan professionals in het maatschappelijke domein: wijkteams, schuldhulpverleners, ambulant begeleiders en maatschappelijk werkers. Jullie komen achter de voordeur. Jullie zien vaak als eerste wanneer iemand financieel, sociaal of psychisch onder druk staat. En heel vaak zien jullie ook de huisdieren. Durf daarom daar die eenvoudige vragen te stellen: zijn de katten gesteriliseerd of gecastreerd? Is daar voldoende geld voor?

Het lijken kleine vragen, maar ze kunnen een wereld van verschil maken. Ze kunnen voorkomen dat er maanden later tientallen kittens worden geboren waarvoor geen plek is. Ze kunnen dierenleed voorkomen én bijdragen aan een stabielere situatie voor mens en dier. Want dierenwelzijn begint niet pas in het asiel. Het begint aan de keukentafel, tijdens een gesprek zonder oordeel, bij het herkennen van signalen en bij een eigenaar die zich veilig genoeg voelt om eerlijk te vertellen dat het niet goed gaat.

Kwetsbaarheid kan iedereen overkomen

Maatschappelijke Dierenhulp doet daarom veel meer dan dieren helpen. We investeren in de band tussen mens en dier. We erkennen dat kwetsbaarheid iedereen kan overkomen. En we laten zien dat hulp vragen geen teken van falen is, maar juist van verantwoordelijkheid.

En dat is dan ook de boodschap die ik graag wil meegeven. Laten we stoppen met oordelen over mensen die vastlopen. Laten we juist waardering hebben voor de mensen die, ondanks schaamte en verdriet, de moed vinden om hulp te vragen voor hun dier. Want juist die keuze maakt het verschil. Natuurlijk voor het dier, maar ook heel vaak voor de mens.

Bekijk hier de video over de casus waarbij 33 katten werden opgevangen:

De namen in dit artikel zijn gefingeerd. De afbeeldingen bij dit artikel zijn ter illustratie.