Meer nodig dan alleen vaccinatie tegen vogelgriep
Het was erop wachten, en inmiddels blijkt die cynische voorspelling waarheid geworden: het eerste bedrijf is getroffen door vogelgriep. De Dierenbescherming hoopt op snelle inzet van vaccins, maar er is meer nodig.
Door: Eelco BosBeleidsmedewerker Beter Leven keurmerk (Pluimvee)

In mei van dit jaar waren we blij en hoopvol. De toenmalige minister Adema liet weten dat de vaccins tegen vogelgriep, die op kleine schaal in de praktijk waren getest, goed leken te werken. Van snel uitrollen was helaas nog geen sprake omdat dit een veldproef betrof en eerst op grote schaal getest moest gaan worden. De resultaten hiervan worden begin 2025 verwacht. Niet op tijd dus voor het vogelgriepseizoen dat net als elk jaar rond deze tijd voor de deur staat.
Eerste uitbraak van het jaar
Afgelopen maandag werd bekend dat het virus is aangetroffen op een kippenboerderij in Putten. Waarna zoals gebruikelijk alle, in dit geval 23.000, dieren gedood moesten worden. Het is iedere keer weer een drama. Voor de dieren natuurlijk, maar ook voor boeren. Omdat inmiddels ook in het Duitse Kleef, net over de grens met Nederland, een uitbraak was en deskundigen concludeerden dat het risico op nieuwe uitbraken in Nederland inmiddels 'matig tot hoog' is, heeft minister Wiersma direct een landelijke ophokplicht ingevoerd. Heel adequaat, waarmee hopelijk verdere verspreiding wordt voorkomen, maar voor pluimvee die gewend is aan vrije uitloop zeer stressvol.

Meer nodig om vogelgriep tegen te gaan
Het is te hopen dat dit het laatste jaar is dat pluimvee op grote schaal geruimd moet worden. Een goedwerkend vaccin gaat veel dierenlevens sparen. Maar het blijft uiteindelijk symptoombestrijding. Alleen vaccineren is niet voldoende. Er moet structureel iets veranderen om vogelgriep tegen te gaan. Zoals het voorkómen dat pluimveebedrijven zich dicht bij waterrijke gebieden bevinden – waar wilde (water)vogels een risico op besmetting vormen – en het verlagen van de pluimveedichtheid in een aantal regio's. Als bedrijven dicht bij elkaar liggen is de kans dat het virus zich tussen bedrijven verspreidt groter. En hoe meer dieren per bedrijf, hoe meer dieren gedood moeten worden bij een besmetting.
Bescherming dieren moet bóven handelsbelangen staan
Naast het testen van vaccins wordt ook onderzocht wat de eventuele negatieve effecten op de handel zijn van vaccineren. Nederland exporteert namelijk veel pluimvee en pluimveeproducten. Landen buiten de EU kunnen besluiten dat ze geen (producten van) gevaccineerde dieren uit Nederland willen kopen, zelfs als aangetoond wordt dat het vaccin veilig is en er geen risico is op verspreiding van het vogelgriepvirus. Daarom worden er gesprekken gevoerd met belangrijke afzetlanden zoals Japan, de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk, om daar draagvlak te creëren. De Dierenbescherming vindt het goed dat er inzet wordt gepleegd om straks de uitrol van vaccinatie mogelijk te maken, maar vindt ook dat bescherming van dieren tegen vogelgriep bóven handelsbelangen moet staan. Dus ook als er niet in alle afzetlanden draagvlak voor is, moet er wat ons betreft gevaccineerd worden op het moment dat het technisch kan.
Lees wat er volgens ons nog meer moet gebeuren.
