Wat kun je doen als je een zwerfkat ziet?

Hoe weet je of een kat een zwerfkat is?

Onder zwerfkatten verstaan we katten zonder eigenaar, die zonder toezicht loslopen. Deze katten hebben geen fijn leven. Ze zijn regelmatig het slachtoffer van verkeersongevallen, moeten zoeken naar voedsel, hebben geen onderdak bij extreme weersomstandigheden en krijgen geen medische zorg als ze ziek of gewond zijn.

Ze zijn gedumpt, ontsnapt, achtergelaten bij een verhuizing of verdwaald en kunnen de weg naar huis niet meer terugvinden. Hoewel precieze cijfers over het aantal zwerfkatten in Nederland ontbreken, gaat het om een aantal tussen de 135.000 en 1.200.000 dieren.

Wat doe je als je een zwerfkat tegenkomt?

• Begin met het observeren van de kat. Hoe gedraagt hij zich? Zie je de kat al langere tijd rondzwerven? Geeft de kat overlast of is hij gewond?
• Probeer te achterhalen of de kat een eigenaar heeft. Hang bijvoorbeeld briefjes op in de buurt, maak een melding van de kat in een buurtapp of op lokale facebookpagina's, en kijk op de website van Amivedi. Hier kun je zien van welke katten het bekend is dat ze vermist zijn en je kunt de kat die je hebt gevonden ook zelf als vermist opgeven. Je kunt ook telefonisch overleggen met Amivedi. De medewerkers weten alles rondom vermiste dieren en kunnen de situatie goed inschatten.
• Bel naar de dichtstbijzijnde dierenambulance via het landelijke meldnummer 144.

Wat doet de dierenambulance met zwerfkatten?

De medewerkers van de dierenambulance zullen een aantal zaken controleren. Zo kijken ze of het dier ziek is en of het zich in een gevaarlijke situatie bevindt, zoals bij een snelweg. Ook kijken ze of het dier gechipt is of een kokertje draagt met adresgegevens.

• Gaat het om een volwassen kat die gezond is en geen gevaar loopt?
  Als duidelijk is dat de kat een eigenaar heeft, wordt daar contact mee opgenomen en wordt het dier weer vrijgelaten. Kan er geen contact met de eigenaar worden opgenomen, dan krijgt de kat een speciaal halsbandje (een zogenoemd 'belbandje') om met gegevens voor de eigenaar om contact op te nemen met de Dierenbescherming. Duurt dit langer dan drie dagen, dan wordt de kat alsnog opgehaald door de dierenambulance.
• Gaat het om een gewonde, ziek ogende of vermagerde kat?
  De kat wordt direct meegenomen naar een dierenopvangcentrum of dierenarts. Als de kat gechipt is, zal vanuit het dierenopvangcentrum contact worden gezocht met het baasje. Als de kat niet gechipt is, of het lukt niet om contact te krijgen met de eigenaar, dan wordt de kat op Amivedi, Mijn dier is zoek en sociale media gedeeld om zo hopelijk alsnog het baasje te achterhalen.
• Gaat het om een kitten?
  Bij kittens wordt per situatie ingeschat wat het beste plan van aanpak is. Heel jonge kittens hebben slechte overlevingskansen zonder hun moeder. Als de kans groot is dat het niét lukt om de moederpoes te vangen, is het soms beter om de moederpoes en kittens te laten zitten waar ze zijn en ze goed in de gaten te houden. Dit kan uiteraard alleen als ze zich in een veilige situatie bevinden en gezond zijn. Oudere kittens die niet meer zo afhankelijk zijn van hun moeder worden wel meegenomen.

Wanneer wordt een zwerfkat meegenomen naar een asiel?

Katten worden altijd meegenomen als ze:

• ziek of gewond zijn;
• jonger dan vier maanden zijn;
• een gevaar zijn voor de omgeving en zichzelf (zoals bij een snelweg);
• al lange tijd rondlopen met of zonder bandje.

Wat gebeurt er in het asiel met een zwerfkat?

In het dierenasiel wordt de kat ontvlooid, ontwormd, geënt en gechipt. Ook wordt hij/zij geneutraliseerd en gecheckt op medische problemen. Als de kat er klaar voor is en hij twee weken op Amivedi, Mijn Dier is Zoek en/of Facebook heeft gestaan (in het geval er geen eigenaar bekend is), zoeken we een baasje via ikzoekbaas.nl. Gaat het om een verwilderde kat, dan wordt de kat teruggeplaatst op de plek waar hij is gevonden of uitgezet op een passende locatie waar toezicht is.

Mag ik een zwerfkat zelf opvangen?

Vang de kat niet zelf op. Het dier kan ziek zijn of toch gewoon een eigenaar hebben. Wellicht zijn zijn baasjes heel verdrietig en hard naar hun kat op zoek. Katten kunnen soms hele stukken lopen. Bovendien kan de eigenaar zich nog een jaar melden en de kat terugeisen. Ook als je ondertussen een hechte band hebt of veel (hoge) kosten hebt gemaakt voor de dierenarts. Maak je je zorgen over het welzijn van de kat óf vraag je je af of de kat wel een baasje heeft, neem dan contact op met de dichtstbijzijnde dierenambulance via het landelijke meldnummer 144.

Mag ik een zwerfkat voeren?

Nee. We raden met klem af om een zwerfkat te voeren. De kat zou een eigenaar kunnen hebben, maar als hij ergens anders eten krijgt dan gaat hij mogelijk niet meer terug naar huis. Daarnaast kan het zijn dat de kat een ziekte heeft waardoor hij niet zomaar alles mag eten. Denk bijvoorbeeld aan een allergie, nierziekte of een schildklierprobleem. Deze katten kunnen erg ziek worden van de verkeerde voeding. Bovendien hebben katten meer nodig dan alleen voeding om gezond te blijven en zich goed te voelen. Bij onze dierenopvangcentra hebben we helaas genoeg voorbeelden gezien van katten die jarenlang gevoerd werden, maar waar niemand echt verantwoordelijkheid voor nam. Als deze katten uiteindelijk toch door de dierenambulance worden opgehaald, hebben ze allerlei ernstige medische problemen, die niet altijd meer te behandelen zijn. Het meest behulpzame dat je kunt doen voor zo'n zwerfkat is contact opnemen met de dierenambulance via het landelijke meldnummer 144.

Wie betaalt voor het ophalen van zwerfkatten?

Als een zwerfkat wordt opgehaald door de dierenambulance en het baasje is bekend, dan betaalt het baasje de gemaakte kosten. Doe jij de melding maar ben je niet de eigenaar van de kat, dan hoef je niet te betalen voor het ophalen. De gemeente is officieel verantwoordelijk voor zwerfkatten. Zij betaalt de dierenopvangcentra een bijdrage voor de opvang van deze katten, maar dit is meestal niet genoeg. De rest van de kosten worden door de dierenopvangcentra betaald.

Kan ik een opgehaalde zwerfkat adopteren?

Je voelt je betrokken bij de kat en wilt de kat graag zelf in huis nemen. Kan dat? Als de kat in het asiel zit, kan de eigenaar zich nog twee weken melden. Daarna is het asiel automatisch eigenaar. Pas dan mag de opvang de kat, indien nodig castreren en andere medische behandelingen uitvoeren en daarna kan de kat herplaatst worden via de website ikzoekbaas.nl. Dit gebeurt gemiddeld na een maand. De dierverzorgers kijken uiteraard ook wat de kat nodig heeft en het is dus niet zeker dat je de kat kunt adopteren. Mocht je de kat kunnen adopteren, dan betaal je hier een adoptiebedrag voor. Dit is om de door ons gemaakte kosten voor de opvang en verzorging te compenseren.

Als blijkt dat het om een verwilderde zwerfkat gaat, wordt het dier na de opvangperiode en behandeling, teruggeplaatst op de plek waar hij is gevonden. Een verwilderde kat doe je geen plezier met een leven in huis. Mocht terugplaatsing niet mogelijk zijn, dan zoeken we iemand met een boerderij of grote tuin waar de kat mag leven.

Wat doet de Dierenbescherming nog meer voor zwerfkatten?

De Dierenbescherming doet er alles aan om de jaarlijks circa 7.000 opgevangen zwerfkatten de best mogelijke zorg te bieden. Maar nog veel liever zien we dat het redden van deze dieren niet nodig zou zijn. Met voorlichting en preventie zetten we ons in voor een diervriendelijke samenleving, waarin katteneigenaren hun dieren laten chippen, registreren en neutraliseren. Zo willen we ervoor zorgen dat het aantal zwerfkatten afneemt.

Een andere manier om het zwerfkattenprobleem op diervriendelijke wijze beheersbaar te maken, is de de TNRC-methode (Trap, Neuter, Return, Care): het vangen, castreren, weer terugplaatsen en monitoren van de katten in bewoonde gebieden. Door te monitoren kunnen nieuwe katten gelijk worden geneutraliseerd en kan er medische zorg worden verleend als dit nodig is. Gevangen kittens worden niet teruggeplaatst: deze dieren worden gesocialiseerd in gastgezinnen waarna er een eigenaar voor ze wordt gezocht via ikzoekbaas.nl.

Wat kun je zelf doen als katteneigenaar?

Zwerfkatten komen er niet vanzelf. Het zijn huisdieren die zijn gedumpt, verdwaald, ontsnapt of achtergelaten. Voorkomen dat dit gebeurt is verreweg de beste en meest diervriendelijke oplossing. Door je kat te laten chippen (en registreren!), ben je als eigenaar snel te achterhalen en wordt een zwervend bestaan voorkomen. Ook roepen we katteneigenaren op hun dier te laten neutraliseren om zo nestjes te voorkomen. Is je kat vermist? Neem contact op met de dierenambulance en het dierenopvangcentrum bij jou in de buurt en zet de vermissing op mijndieriszoek.nl en/of amivedi.nl. Hierdoor vergroot je de kans dat je kat snel teruggevonden wordt.

Lees meer over zwerfkatten