Paddentrek

Ieder voorjaar, zo vanaf eind februari, vindt de paddentrek plaats. Na hun winterrust gaan de dieren op weg naar het water waar ze – jaren eerder – als paddenvisje leefden en als klein padje het water verlieten. Dat water is de plaats waar ze zullen paren en hun eiersnoeren afzetten. Ook andere amfibieën zoals kikkers en salamanders maken deze reis. Bij een stijgende temperatuur worden meestal eerst de mannetjes en dan de vrouwtjes wakker. Padden zijn amfibieën en zijn voor hun activiteit grotendeels afhankelijk van hun omgevingstemperatuur. Hoe hoger die temperatuur, hoe actiever de pad. Tijdens hun tocht naar het water moeten de padden vaak drukke verkeerswegen oversteken en om te voorkomen dat ze hierbij worden doodgereden zijn in het hele land vrijwilligers actief als paddenraper om deze dieren, maar ook kikkers en salamanders, veilig naar de overkant te loodsen.

Wakker worden, het is voorjaar!

De mannetjes ontwaken als de gemiddelde temperatuur over een etmaal 8-10 °C is en dat ongeveer drie dagen lang zo blijft. Aangezien de mannetjes stukken kleiner zijn dan de vrouwtjes en dus een kleiner volume hebben, 'warmen ze eerder op' dan de vrouwtjes. Voor vrouwtjes is er ongeveer een week lang zo’n temperatuurgemiddelde nodig. Maar ook de luchtvochtigheid is van invloed op de paddentrek. De dieren gaan het liefst op pad als het vochtig is, omdat ze een huid hebben die gevoelig is voor uitdrogen. En de padden komen ’s avonds in beweging in plaats van overdag, omdat ze dan minder kans hebben om opgegeten te worden.

De mannetjes worden na de winterrust eerder wakker dan de vrouwtjes, omdat ze kleiner zijn en sneller opwarmen.

'Breng me naar het water'

Bij hun tocht naar het water klimmen de mannetjes op alles wat maar op een pad lijkt. Niet om te paren, dat doen ze pas als ze in het water zijn, maar als ze eenmaal een vrouwtje veroverd hebben, laten ze niet meer los. Zo ontstaan de zogenaamde paddentandems.

Om bij het water te komen, klimt het mannetje op de rug van een vrouwtje. Dit noemen we een 'paddentandem'.
Eenmaal bij het water aangekomen moet zo’n tandem eerst een weekje 'opwarmen' en, als een klein sponsje (padden drinken zelden door hun bek) door hun huid water opnemen voordat ze kunnen paren. De mannetjes die alleen zijn aangekomen, zoeken een plekje langs de kant of bij drijvende takken e.d. om eventuele vrouwtjes op te wachten. Ondertussen wordt er heel wat geduwd om de beste plek te veroveren.

Paring

Als alles goed gaat wordt een vrouwtje door een mannetje uitwendig bevrucht, en worden tussen de drie- en vijfduizend eitjes in twee snoeren aan waterplanten en drijfhout opgehangen. De padden zijn bijzonder kieskeurig waar ze dat doen, want zowel watertemperatuur, stroming als helderheid zijn van belang voor de ontwikkeling van de eitjes.
De nacht na de paring gaan de vrouwtjes het water uit en verblijven de rest van het jaar op het land in hun zomerbiotoop (padden hebben geen ‘territorium’ in de strikte zin van het woord), tot ze in winterrust gaan. De mannetjes volgen een paar weken later, als er echt geen vrouwtjes meer zijn om mee te paren.

Bedankt voor jullie hulp!

Ook dit jaar plaatste de Dierenbescherming verschillende oproepen om vrijwilligers te werven die kunnen helpen bij het paddenrapen. We hebben veel reacties ontvangen. Daar zijn we hartstikke blij mee, bedankt voor jullie hulp! 

Alleen al in 2018 werden op verschillende locaties in Den Haag en omgeving een recordaantal van 10390 padden, 1024 kikkers en 1392 salamanders overgezet.  

Wat doen onze paddenrapers?

Paddenrapers zijn in elk geval één vaste avond van de week beschikbaar in de periode van half februari tot half april. Ze gaan ongeveer 3 á 4 uur per avond op pad door langs de weg of straat te lopen en de amfibieën met de hand over te zetten. Dat is vanaf 19.00 uur (begin van de schemering) tot 22.00 uur. Ze noteren daarnaast zowel de dode als levende dieren en hebben een zaklamp bij zich om alles goed te kunnen zien. Onze vrijwilligers krijgen bij aanvang een reflecterend hesje en informatiefolders om uit te delen aan passanten. De Dierenbescherming geeft van tevoren een instructieavond voor vrijwilligers die nog geen ervaring hebben met het overzetten van padden. Interesse? Geef je volgend jaar op!

Meer informatie voor vrijwilligers

Meer lezen over de paddentrek en wat je moet doen als paddenvrijwilliger? Lees de handleiding.