Verklaar onderwerpen rond dierenwelzijn niet controversieel

In de eerste week na het zomerreces (op 6 september) wordt door de Tweede Kamercommissie LNV (Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit) besproken welke dierenwelzijnsonderwerpen die bij de Tweede Kamer aanhangig zijn controversieel verklaard worden. Deze onderwerpen mogen dan niet meer behandeld worden door het demissionaire Kabinet. Een week later (12 september) wordt daarover in de Tweede Kamer gestemd. Tot na de verkiezingen op 22 november werkt de Tweede Kamer namelijk met een uitgeklede agenda, waarin politiek gevoelige onderwerpen op de lange baan worden geschoven, en worden overgedragen aan een níéuwe Tweede Kamer en een nieuw te vormen Kabinet.

Onaanvaardbaar

Voor de Dierenbescherming zou het onaanvaardbaar zijn als belangrijke dierenwelzijnswetgeving en -besluiten hierdoor op die lange baan terechtkomen, omdat er al veel te lang is gewacht en het onjuist zou zijn als dieren de dupe worden van een ontstane politieke situatie. Denk hierbij aan het Intensiveringsplan vogelgriep van minister Adema, de huis- en hobbydierenlijst, cameratoezicht in slachthuizen en de chipplicht voor katten.

We hopen dan ook dat de Tweede Kamer besluit om deze onderwerpen níét controversieel te verklaren, zodat er kan worden doorgepakt op de dierenwelzijnswinst die de afgelopen jaren is gemaakt. Op dit moment kan namelijk niemand voorspellen hoe de politieke situatie over een jaar eruit ziet, en welke keuzes er dan worden gemaakt door het nieuw aan te treden Kabinet.

Wat mag er volgens de Dierenbescherming absoluut niet controversieel worden verklaard?

Veehouderij

• De Tweede en Eerste Kamer hebben in 2021 in de Wet dieren een bepaling opgenomen dat veehouderij- en huisvestingssystemen bij dieren geen pijn of letsel mogen veroorzaken. Deskundigen vinden deze bepaling te vaag en daarom wil minister Adema in de Wet dieren en in daarbij horende nadere regels preciezer beschrijven welke wijzigingen in de veehouderij moeten plaatsvinden om niet het dier aan de veehouderij aan te passen maar de veehouderij aan het dier, zodat dieren in de veehouderij in hun gedragsbehoeften kunnen voorzien. Adema wil daarbij putten uit een tussen de veehouderij en de Dierenbescherming te sluiten ‘Convenant Dierwaardige Veehouderij’. Er wordt hard gewerkt aan dit convenant, maar als dit onderwerp controversieel verklaard wordt, loopt dit vertraging op tot na de komende kabinetsformatie.
• Het Intensiveringsplan vogelgriep van Minister Adema. Dit plan voorziet o.a. in het indammen van de risico’s op vogelgriep door nieuwbouw en uitbreiding van pluimveebedrijven bij grote wateren te verbieden (NB watervogels vormen de grootste bron van vogelgriep). Ook de momenteel lopende proeven met vaccins tegen vogelgriep hangen samen met dit intensiveringsplan. Vogelgriep komt inmiddels het hele jaar voor en zorgt er voor dat honderdduizenden stuks pluimvee voortijdig in de stal gedood en ter destructie afgevoerd worden. Er is grote nood aan extra maatregelen om aan deze massaslachting onder het pluimvee een eind te maken en het zou daarom een zeer slechte zaak zijn als intensivering van de aanpak van vogelgriep nu door de Tweede Kamer controversieel wordt verklaard.
• Een wetsvoorstel om cameratoezicht in slachthuizen en op verzamelcentra van vee verplicht te stellen. Helaas komen op deze bedrijven nog steeds incidenten van zeer ernstige dierenmishandeling voor. Met cameratoezicht kunnen deze bedrijven hun eigen functioneren verbeteren en kan de Nederlandse Voedsel en Waren Autoriteit veel beter toezien en zo nodig ingrijpen op het dierenwelzijn in deze bedrijven.

Huis- & Hobbydieren

Op de bespreeklijst staat een (verzamel)brief Dierenwelzijn, met een aantal belangrijke wetstrajecten met betrekking tot huis- en hobbydieren. Deze groep dieren wacht al te lang op volwaardiger wetgeving, en er leek eindelijk wat beweging in te komen. Het mag nu niet zo zijn, dat vermelde zaken als de introductie van een chipplicht voor katten, een wetsvoorstel voor een houd- en vertoningsverbod voor dieren met schadelijke, erfelijke kenmerken op de lange baan raken.

Ook op het punt van de aangekondigde huis- en hobbydierenlijst voor zoogdieren vrezen we voor vertraging, al zit deze inmiddels wat verder in het wetstraject. De Dierenbescherming pleit al heel lang voor de komst van deze lijst, en deze vormt een belangrijke, nog ontbrekende basis voor het als huisdier gehouden mogen worden in Nederland.

Daarnaast nog een aangekondigd, in gang te zetten formeel wetstraject dat het doden van (huis)dieren verder aan banden legt. Met name wordt de werkingssfeer van het verbod op het doden van -eigen- huisdieren verbreed naar álle zoogdiersoorten, terwijl het huidige verbod heel onlogisch is beperkt tot slechts hond, kat en gans.

Het verder oppakken van door de regering gedane toezeggingen op het gebied van een transitie naar proefdiervrije innovaties. Er is van oudsher en kamerbreed de wens om z.s.m. toe te werken naar een Nederland met veel minder en liefst géén dierproeven. Het zou in optiek van de Dierenbescherming ronduit merkwaardig zijn om deze transitie nu als zijnde 'controversieel' te pauzeren.

In het wild levende dieren

Op het gebied van in het wild levende dieren spelen niet zozeer wetsvoorstellen die eventueel controversieel kunnen worden verklaard. Wel spelen er zeer relevante beleidsonderwerpen, waarover we ons in dit verband zorgen maken:

• Hét belangrijke politieke onderwerp (stikstof/biodiversiteit) raakt uiteraard óók in het wild levende dieren. Voornemens om de effecten van stikstof op de biodiversiteit te beperken verdienen voortgang. Dat geldt zeker ook voor het -op zijn minst- monitoren en beschrijven van deze effecten, en de voornemens van het huidige kabinet daaromtrent.
• In zijn algemeenheid verdient het soortenbeleid voortgang. In het wild levende dieren houden zich namelijk niet bezig met Tweede Kamerverkiezingen, terwijl ook hier het blijven monitoren, en waar nodig het doen van onderzoek en het nemen van bevorderende maatregelen, belangrijk blijft.
• Het (al bij Veehouderij genoemde) Intensiveringsplan vogelgriep van Minister Adema verdient uiteraard ook aandacht bekeken vanuit de wilde dieren. Daarin genoemde zaken en voornemens – zoals het veilig(er) en gecoördineerd(er) opruimen van dood aangetroffen wilde vogels, monitoring van wilde vogels, en de ondersteuning van betrokken wildopvangcentra en dierenhulporganisaties – zijn broodnodig om de ernstige - en ook voor de mens potentieel gevaarlijke situatie rondom vogelgriep - beter aan te kunnen pakken.